پنجشنبه, اردیبهشت ۰۶, ۱۳۹۷
اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم ورود

بعثت انبیاء از نگاه وحی و عقل

مسائل و مباحث کلامى و اعتقادى از جهت روش شناسى، یکسان نیستند. پاره‌اى از آنها فقط با استدلال عقلى و برخى دیگر فقط با دلایل نقلى و دسته سوم، با براهین عقلى و دلایل نقلى اثبات‌پذیرند.
مسئله ضرورت بعثت انبیاء  تنها با برهان عقلى اثبات می‌شود. اگر با آیات و روایات و دلایل نقلى به اثبات آن بپردازیم، مشکل دور لازم می‌آید؛ زیرا در این صورت اثبات ضرورت بعثت انبیاء  بر آیات و روایات توقف دارد و اثبات حجّیت آیات و روایات نیز به ضرورت بعثت انبیاء  متوقف است.
این مطلب مورد اتفاق متکلمان شیعه و معتزله است؛ ولى اشاعره که منکر حسن و قبح عقلى‌اند به استدلال عقلى در این مسئله توجه نکردند، زیرا لازمه  این استدلال قبول حسن و قبح عقلى است.
شایان ذکر است که تمسک ما به آیات قرآن و روایات پیشوایان دین در مسئله  ضرورت بعثت انبیاء ، از باب تعبد و استدلال به دلایل نقلى نیست، بلکه گاه می‌توان از این آیات و روایات براهین عقلى استخراج کرد. به عبارت دیگر، با نگاه بیرون دینى به قرآن، نیازمندى به پیامبر را به صورت عقلى می‌پذیریم؛ به هر حال، قرآن از زوایاى گوناگونى بعثت انبیاء  را لازم و ضرورى شمرده است و مسائلى همچون: تثبیت و تکمیل توحید، امیدوارى به قیامت، رفع اختلاف، فصل خصومت، اجراى عدالت در جامعه بشرى، اتمام حجت، تزکیه، تعلیم کتاب و حکمت و … را به عنوان فلسفه بعثت پیامبران بیان کرده است.
اهداف بعثت پیامبران در قرآن
۱٫ بعثت انبیاء  براى عبادت خداوند و اجتناب از طاغوت
الف): « ما در هر امتى رسولى برانگیختیم که خداى یکتا را بپرستید و از طاغوت اجتناب نمایید.»(۱)
ب):» و به سوى قوم عاد برادرشان، هود را (فرستادیم) گفت: اى قوم من! (تنها) خدا را پرستش کنید که جز او معبودى براى شما نیست. آیا پرهیز کارى نمی‌کنید؟!»(۲)
انبیاء ، علاوه بر تشویق مردم به عبادت خداوند و اجتناب از طاغوت و بت‌هاى ساختگى، پرهیز از طاغوت و بت نفس را نیز توصیه می‌کردند، که بدترین بت، بت نفس آدمى است. تبعیت از هوا و هوس و
  

دل به دلار داده‌ها و تعمیرگاه خدا! (یادداشت روز)

  یکی از ویژگی‌های ما ایرانی‌ها علاقه به بحث و جدل و تبادل نظر، بخصوص درباره مسائل سیاسی و اجتماعی است. فرقی هم نمی‌کند کجا باشیم؛ چه در عروسی یا عزا، چه سوار تاکسی و اتوبوس و یا مهمانی خانوادگی و صف نانوایی و… رنگ و محتوای اغلب این مباحث نیز تاریک و سیاه است که همه چیز را خوردند و بردند و از شیر مرغ تا گرانی دلار، کم آبی، کسری بودجه، آلودگی‌هوا و خلاصه جان آدمیزاد کار خودشان است!
در روحیه و نگاه فردی نیز اغلب همین رویکرد حاکم است. یک پیراهن سفید را در نظر بگیرید. در یک پیراهن با سایز معمولی حداقل یک متر مربع پارچه به کار رفته است، یعنی مساحتی معادل ۱۰ هزار سانتی‌متر مربع. حال فرض کنید روی قسمتی از این پیراهن یک لکه کوچک سیاه افتاده باشد؛ لکه‌ای به طول و عرض یک سانتی‌متر که مساحت آن می‌شود یک سانتی‌متر مربع. نسبت این لکه کوچک با مساحت کل پیراهن یک به ۱۰ هزار است اما به احتمال بسیار زیاد، اولین چیزی که در مواجهه با این پیراهن به چشم یک نفر می‌آید، سیاهی این لکه کوچک است.
توجه بیشتر به نقاط و اخبار منفی، چیزی عجیب و غریب و منحصر به روحیه ایرانی جماعت نیست. در حالی که عده‌ای گمان می‌کنند این موضوع  صرفا ناشی از پرداختن بیشتر رسانه‌ها به اخبار منفی است اما در واقع ریشه ماجرا به تمایل برخی از مردم نیز باز می‌گردد. ‌اندیشمندان علوم اجتماعی در دنیا ده‌ها سال است که مشغول مطالعه و تحقیق درباره فرآیند، چرایی و تاثیرات این قضیه هستند. برای نمونه مارک تراسلر و استوارت سوروکا از دانشگاه مک‌گیل در کانادا تحقیق مفصل و جالبی را در این مورد انجام دادند که نتایج آن مارس ۲۰۱۴ با عنوان «چارچوب تقاضای مخاطبان برای اخبار منفی» منتشر شد. در این تحقیق آزمایشگاهی از گروه مورد مطالعه خواسته شد به پرسشنامه‌ای درباره علایق خود در زمینه دنبال کردن اخبار پاسخ دهند. سپس آنها به طور نامحسوس و فریبنده در محیطی قرار گرفتند که می‌توانستند بدون آنکه بدانند تحت نظر هستند، اخباری را دنبال کنند. نتیجه آزمایش جالب بود. چشم آنها بیشتر به دنبال اخبار منفی و سیاه بود. روانشناسان نام ‌اشتیاق مردم برای شنیدن و دنبال کردن مسائل و اخبار منفی را «تمایل منفی» گذاشته‌اند. این تمایل باعث

  

خرد و خردورزی از نظر امام موسی کاظم(ع)

عقل، نعمت الهی
عقل در لغت به معناى حبس و امساک آمده است. عاقل را از آن رو عاقل گفته‌اند که خود نگهدار بوده، خویشتن را از رفتن به دنبال هواهاى نفسانى باز مى‌دارد. عقل مایه امتیاز انسان از حیوان و به معناى فهم و ضدّ حماقت نیز آمده است.(ابن منظور، لسان العرب، ج ۹، ص ۳۲۶، «عقل»)
علامه طباطبایی درباره اصطلاح قرآنی و فلسفی عقل نوشته است: با توجّه به معناى اصلى عقل که بستن و امساک است، بر ادراک با این خصوصیّت نیز عقل اطلاق مى شود و همچنین مدرکات انسان و قوّه اى که به وسیله آن انسان بین خیر و شرّ و حق و باطل تمیز مى دهد، عقل نامیده مى‌شود و مقابل آن جنون، سفاهت، حماقت و جهل است که هر کدام به اعتبارى است.(المیزان، ج ۲، ص ۲۴۷)
البته واژه عقل به شکل مصدری در قرآن کریم به کار نرفته، ولى برخى از مشتقّات آن مانند «یعقل»، «عقلوا»، «یعقلون» و «تعقلون» آمده است؛ زیرا داشتن عقل، زمانی اهمیت واقعی خود را می‌یابد که مورد کاربرد باشد و صاحب خرد و عقل آن را در زندگی خویش به کار گیرد. از این رو الفاظ دیگرى که به نوعى بیانگر کاربردهای عقل در زندگی است با توجه به مرتبه یا مراتب و سطح کاربرد آن در قرآن آمده است. به عنوان نمونه در قرآن عقلی که مورد استفاده قرار گرفته با توجه به نوع کاربرد و سطح آن با الفاظ و واژگانی مانند: «قلب»، «فؤاد»، «افئده»، «الالباب»، «النّهى» و «حجر» نام گذاری می‌شود. در حقیقت  اطلاق هر یک از این الفاظ به سطح و یا مرتبه و نوع کاربرد عقل به جهت خاصّى است که در آن لحاظ شده است.
مراتب تعقل در قرآن و روایات
«لُبّ» به معنای مغز خالص هر چیز به شکل «اولوا الالباب»(بقره، آیات ۱۷۹ و ۱۹۷ و ۲۶۹؛ آل عمران، آیات ۷ و ۱۹۰) در شانزده مرتبه در آیات قرآن، «نُهی» به معنای بازداشتن از زشتی و بدی به

  

راز تب بازار ارز

مردم این روزها حق دارند توضیح مسئولان دولتی درباره علت گران شدن افسارگسیخته ارز را بشنوند اما به شکل‌اشباع شده، همچنان با آنها درباره کمالات برجام سخن گفته می‌شود! مردم توقع دارند تدابیر دولت برای مدیریت بازار ارز را ببینند. اما ازدولتی که هنوز جمع‌بندی ندارد که آیا گران شدن ارز به قول آقای نوبخت، «ناگوار، موجب تکدر خاطر و حاصل توطئه رقباست» و باید مهار شود، یا به تعبیر آقایان مسعود نیلی و اکبر ترکان، «اقدام خوبی است و باید گران‌تر شود»، چگونه می‌توان توقع داشت برای مهار قیمت تدبیر کند؟
چالش بازار ارز، چه قدر واقعی است؟ این عارضه، خودِ بیماری نیست بلکه نشانه آن است؛ درست مانند تبی که بیماری را نشان می‌دهد. تب بازار ارز، نشانه‌ای از نابسامانی در ستاد اقتصادی دولت و نقشه راه برجام زده آن است. دشمن ۶ سال است که درگیر جنگ ارزی با ماست و آن را توسعه می‌دهد. اما این طرف تلقی (یا تلقین) کسانی این بوده که با آمریکا و اروپا پسر خاله شده ایم؛ بنابراین پیش به سوی گسترش بی‌رویه واردات و پر کردن بازار از انواع اقلام مصرفی (دارای مشابه داخلی) و حتی تجملاتی وارداتی. برخی مدیران، در روزگار تداوم تحریم، به سبک زندگی مصرفی‌تر و ولنگارانه‌تر نسبت به منابع ارزی کمیاب و پس انداز و سرمایه گزاری و تولید ملی دامن زده‌اند.
این در حالی است که دشمن اولا دنبال انسداد بیشتر مجاری بازگشت درآمدهای ارزی به کشور بر خلاف برجام بود. ثانیا بر خروج بیشتر ارز از کشور اصرار داشت و با شگردهای مختلف و کمک داخلی، برای

  

قانون اساسی و حرمت شرعی حریم خصوصی مردم

موضوع حریم خصوصی و تفکیک آن از فضای عمومی از مهمترین موضوعات حقوق ملت در هر نظام حقوقی است وهر سیستمی با توجه به مبانی شکل دهنده قوانین و مقررات چارچوب های خاصی را برای این موضوع در نظر میگیرد.
در نظام حقوقی ایران با توجه به اصل چهارم قانون اساسی که ابتنای هر قانون و مقرره ای را بر اساس قوانین شرعی امری بنیادین دانسته است تکلیف مبنای حریم خصوصی روشن است و این قواعد فقهی است که شاکله اصلی قوانین را ترسیم میکند.

در قران کریم حرمت تجسس مورد تاکید بوده و سوره مبارکه حجرات با عبارت لاتجسسوا صراحتاً تجسس در امور دیگران را منع نموده است. در صدر اسلام نیز این آیه شریفه به معنای عدم تجسس در حریم خصوصی مردم فهم میشده است. در این زمینه در تفسیر مجمع البیان در ذیل این آیه این گونه نوشته شده که خلیفه دوم با عبدالرحمن شبى به تجسس پرداختند، دیدند در خانه اى دود آتش بلند است. رفتند در آن خانه را کوبیدند و با اجازه داخل گردیدند. مردى را با زنى دیدند که در دست آن مرد کاسه اى نیز بوده است، عمر پرسید: این زن کیست؟ مرد گفت: زوجه من است سپس پرسید در میان آن کاسه چیست؟ گفت: آب است سپس پرسید شعرى که آن زن با آواز می‌خواند چگونه شعرى است؟
مرد مزبور آن اشعار را براى عمر خواند بعد از این پرسش‌ها آن مرد رو به عمر کرد و گفت: مگر نمی‌دانى که خداوند در قرآن فرموده: «وَلاتَجَسَّسُوا». عمر گفت: راست می‌گوئى و از آن خانه بیرون آمد.

این معانی در متون فقهی شیعه در مباحث مختلفی از جمله وجوب حفظ سر دیگران، ادله کتمان گناه غیر، ادله حمل عمل مسلم به صحت و مانند آنها تاثیر داشته است و روح کلی فقه امامیه از عدم ورود به حریم

  
 

درباره‌ی سایت

اگر من بخواهم یک توصیه به شما بکنم، آن توصیه این خواهد بود که بصیرت خودتان را زیاد کنید؛ بصیرت. بلاهایی که بر ملت ها وارد میشود، در بسیاری از موارد، بر اثر بی بصیرتی است. خطاهایی که بعضی از افراد می کنند، بر اثر بی بصیرتی است. بصیرت خودتان را بالا ببرید. آگاهی خودتان را بالا ببرید. من مکرر این جمله امیرالمؤمنین علیه السلام را در گفتارها بیان کردم که فرمود: « الا و لا یحمل هذا العلم الا اهل البصر و الصّبر »

اللهم عجل لولیک الفرج

آمار بازدید

  • کاربران حاضر: 1
  • بازدید امروز: 177
  • بازدید ماه: 33926
  • بازدید سال: 125079
  • کل بازدیدها: 1286144
  • کل نوشته‌ها: 908
  • کل دیدگاه‌ها: 345